به گزارش بهداشت نیوز به نقل از تسنیم، بیهوشی در پزشکی و دندانپزشکی حالت القاءشدهای است که بهطور موقتمیتواند موجب بیدردی، فلج موضعی و حتی فراموشی شود. میگویند اولینبیهوشی را در ایران یاکوب ادوارد پولاک (1891ــ1818) اتریشی در سال 1230 بااتر انجام داده است.
پولاک بهدعوت امیرکبیر برای تدریس دردارالفنون همراه با 6 استاد دیگرِ اتریشی در سال 1230 ه.ق.، پیش از گشایشدارالفنون به ایران آمدند. او با تربیت دانشآموزان دارالفنون و تألیفاولین کتب پزشکی مدرن، نقشی کلیدی در معرفی پزشکی نوین به ایران ایفا کرد.
دکترپولاک در سال 1234 ه.ق.، پس از دکتر کلوله و قبل از استخدام دکترتولوزان، طبیب مخصوص ناصرالدین شاه بود و پس از 10 سال اقامت در ایران بهوطن خود بازگشت.
پولاکدر آغاز بهزبان فرانسه تدریس میکرد، ولی ضعف ترجمه او را واداشت تا بهآموختن زبان فارسی بپردازد. او پس از 6 ماه، درس پزشکی خود را به فارسیارائه کرد.
پولاک کتابی در تشریح نوشته و بهکمک میرزامحمدحسینافشار، یکی از شاگردان خود، آن را به فارسی منتشر کرده است و منشأ بسیاریاز اصطلاحات و الفاظی است که در تشریح بهکار میروند.
یک کتاب دیگرهم در جراحی اختصاصیِ چشم و یک راهنمای طب نظامی برای معالجهٔ شایعترینبیماریهای نظامیان ایرانی نوشت.کتاب سفرنامهٔ پولاک نیز به فارسی ترجمهشده است.
براین اساس 12 اسفند روز ملی بیهوشی نامگذاری شدهاست. بیهوشی در پزشکی در اعمال جراحی و دندانپزشکی به کار میرود وبهصورت موقت یک یا چند حالت زیر را فراهم میکند: 1 ــ بیدردی (شامل کاهشیا جلوگیری از احساس درد) 2 ــ فلج عضلانی 3 ــ فراموشی (فراموشی حافظه) 4ــ از بین بردن هوشیاری.
براساس دانشنامهٔ آزاد، بیهوشی در سه شکلامکانپذیر است، که شامل موارد زیر است: 1 ــ بیهوشی عمومی؛ فرایندی که درآن فعالیت دستگاه عصبی مرکزی بهصورت کامل متوقف شده و در نتیجه بیماربیهوش میشود.
2 ــ آرامبخشی؛ نوعی از بیهوشی است که در آن فردبهصورت کامل بیهوش نیست و در اصل در این روش انتقال تکانههای عصبی بینقشر مغز و دستگاه کنارهای متوقف میشود که سبب حالت آرامبخشی شده وحافظهٔ بلندمدت را مختل میکند.
3 ــ بیحسی منطقهای؛ در این روشانتقال تکانههای عصبی از طریق سیستم عصبی بین بافت هدف و طناب نخاعی متوقفمیشود که باعث از بین رفتن حس در بافت هدف میشود و بیمار کاملاً هوشیاراست. جهت آغاز روند درمان و شروع بیهوشی، متخصص بیهوشی تعداد و میزان دارویبیهوشی و نوع بیهوشی را انتخاب میکند، که بسته به نوع جراحی و شرایطبیمار متفاوت است.
معمولاً بیمار دقایقی پس از اتمام فرایند بیهوشیبه هوش میآید و پس از آن به ریکاوری منتقل شده و ساعاتی بعد حواسش رابازمییابد. گاه بهطور استثنایی بیمار دچار اختلال ادراک بلندمدت پس ازعمل میشود و روانآشفتگی او ممکن است هفتهها یا ماهها به طول انجامد.این حالت در بیمارانی که تحت عمل جراحی قلب قرار میگیرند و سالمندان بیشترشایع است.
خطرات بیهوشی شامل خطرات با ریسک بالا مانند مرگ، سکتهقلبی و آمبولی ریه و خطراتی با ریسک کمتر از جمله تهوع و استفراغ بعد ازعمل و اقامت طولانیمدت در بیمارستان است. احتمال وقوع اینها به عواملیچون شرایط بیمار، پیچیدگی عمل جراحی و نوع بیهوشی بستگی دارد.
قدیمیترینداروی آرامبخش الکل بوده که هزاران سال پیش در بینالنهرین استفادهمیشده است. دیوارنگارههای مصری که به 2500 تا 3000 سال پیش از میلادمربوط میشود، جراحی را نشان میدهد که در حین عمل روی دست بیمار در حالفشردن عصبی در ناحیه حفره آرنج است؛ و یا تصویر دیگری که بیمار در حینجراحی روی کف دستش شبکه بازویی خود را میفشارد. دیوسکوریدس پزشک یونانیقرن اول پس از میلاد به اثر ضددرد داروی ماندراگورا که از برگ و تنه گیاهمندریک تهیه میشده اشاره کرده است.